Básúnan er 15. aldar útgáfa af trompet og var þekkt undir nafninu Sackbut allt fram á 17. öld.

Meginhluti búksins er keilulaga og er endar í bjöllunni. Hljómur básúnunar myndast þegar hljóðfæraleikarinn lætur varir sínar titra í kúptu munnstykkinu. Tónarnir ráðast af ,,stellingu" varanna og stöðu sleðans. Sleðinn er langt, U-laga málrör sem lengir eða styttir hljóðfærið og breytir þar af leiðandi um tónhæð. Sleðinn gegnir því sama hlutverki og ventlar annarra málmblásturshljóðfæra. Básúnur með ventlum eru reyndar framleiddar, en eru ekki jafn algengar.

Básúnan er m.a. til sem bassabásúna, tenórbásúna (algengust) og sópranbásúna (mjög lítil). Bassabásúnur eru með einum takka sem listamaðurinn getur ýtt á og leitt loftið í auka rör og dýpkar þá tónninn um ferund.

Mynd I

 

Venjuleg tenór-básúna, eins og sést er rörið frekar einfalt alla leið.

Langa rörið fremst - allur boginn - kallast sleði.

Mynd II

 

 

Bassabásúna. Hér sést greinilega ,,aukaskammturinn" af röri sem lengir leið loftsins og dýpkar tóninn.

Mynd III

Básúnuleikari í miklu stuði.  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Heimildir / Efst á síðu